ECLI:NL:RBGEL:2025:11957

RECHTBANK Gelderland Civiel recht Zittingsplaats Arnhem Zaaknummer: C/05/446021 / HA ZA 25-15 Vonnis van 30 juli 2025 in de zaak van [naam eiser in conventie / gedaagde in reconventie] , te [woonplaats] , gemeente [woongemeente] , eisende partij in conventie, verwerende partij in reconventie, hierna te noemen: [de eiser in conventie] , advocaat: mr. E.J.M. Brocatus, tegen 1 [naam gedaagde in conventie / eiser in reconventie] , te [woonplaats] ,2. NATIONAAL VERHUUR BEDRIJF (NVB) B.V. , te Arnhem,3. STICHTING ADMINISTRATIEKANTOOR THEPE , te Arnhem, gedaagde partijen in conventie, eisende partijen in reconventie, hierna samen te noemen: [de gedaagden in conventie] , advocaat: mr. E.J. Moll. 1 De procedure 1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit: - het tussenvonnis van 23 april 2025 - het proces-verbaal van de mondelinge behandeling van 18 juni 2025. 1.2. Ten slotte is vonnis bepaald. 2 De feiten 2.1. Nationaal Verhuur Bedrijf B.V. (hierna: NVB) is een onderneming die zich (onder andere) richt op de verhuur en het onderhoud van auto’s. Alle aandelen van NVB worden gehouden door Stichting Administratiekantoor Thepe (hierna: de STAK). NVB en de STAK zijn opgericht door de heer [de erflater] (hierna: erflater). 2.2. Op [overlijdensdatum] is erflater overleden. Bij uiterste wilsbeschikking van 28 september 2016 heeft erflater over zijn nalatenschap beschikt. Daarbij heeft erflater [de eiser in conventie] – zijn echtgenote – en zijn kinderen de heer [erfgenaam 1] (hierna: [erfgenaam 1] ) en mevrouw [erfgenaam 2] benoemd tot zijn enige erfgenamen en de wettelijke verdeling van toepassing verklaard. Erflater heeft [de eiser in conventie] benoemd tot zijn executeur, welke benoeming [de eiser in conventie] heeft aanvaard. 2.3. Tot de datum van zijn overlijden was erflater enig bestuurder van NVB en de STAK. Alle certificaten van de aandelen werden gehouden door erflater. Op 2 juli 2013 is een gecombineerde vergadering van aandeelhouders en certificaathouders van NVB en een bestuursvergadering van de STAK gehouden. Daarbij is [erfgenaam 1] benoemd tot opvolgend bestuurder van de STAK en NVB in het geval erflater zou défungeren als bestuurder. Deze benoeming is vastgelegd in een notariële akte. 2.4. Na het overlijden van erflater heeft [de eiser in conventie] zich op 11 april 2018 in het handelsregister van de Kamer van Koophandel laten inschrijven als bestuurder van NVB en de STAK per 5 februari 2017. Op 23 september 2024 heeft [erfgenaam 1] zich in het handelsregister ingeschreven als bestuurder van NVB en de STAK met als datum infunctietreding 19 september 2024. [de eiser in conventie] is vervolgens met terugwerkende kracht uitgeschreven als bestuurder, als ware zij nooit bestuurder geweest. 2.5. Gedurende de periode dat [de eiser in conventie] stond ingeschreven als bestuurder, heeft NVB twee tot haar vermogen behorende onroerende zaken en drie tot haar vermogen behorende vervoermiddelen verkocht. Verder heeft NVB in deze periode een bedrag van in totaal € 275.000,00 betaald aan [de eiser in conventie] met als omschrijving “priveopname”. 3 Het geschil in conventie 3.1. [de eiser in conventie] vordert – samengevat – voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: Primair I. voor recht te verklaren dat [de eiser in conventie] sinds [overlijdensdatum] rechtsgeldig bestuurder is van de STAK, II. voor recht te verklaren dat [de eiser in conventie] sinds [overlijdensdatum] rechtsgeldig bestuurder is van NVB, III. voor recht te verklaren dat [erfgenaam 1] niet rechtsgeldig bestuurder is van de STAK en NVB, IV. te bepalen dat dit vonnis in de plaats treedt van de medewerking van [erfgenaam 1] voor de inschrijving van [de eiser in conventie] als bestuurder van de STAK en NVB in het handelsregister van de Kamer van Koophandel, subsidiair I. [erfgenaam 1] met onmiddellijke ingang als bestuurder van de STAK te ontslaan, II. met onmiddellijke ingang [de eiser in conventie] als bestuurder te benoemen van de STAK, dan wel de heer [betrokkene 1] of mr. [betrokkene 2] als onafhankelijke derde te benoemen als bestuurder van de STAK, Primair en subsidiair [erfgenaam 1] te veroordelen in de proceskosten en de nakosten, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 14 dagen na dit vonnis tot de dag van volledige betaling. 3.2. [de gedaagden in conventie] voert verweer. [de gedaagden in conventie] concludeert tot afwijzing van de vorderingen van [de eiser in conventie] , met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van [de eiser in conventie] in de kosten van deze procedure. 3.3. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan. in reconventie 3.4. [de gedaagden in conventie] vordert – samengevat – voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: I. [de eiser in conventie] te veroordelen tot afgifte, binnen één week na de betekening van dit vonnis, althans een andere door deze rechtbank te bepalen termijn, aan [erfgenaam 1] van een (concept) boedelbeschrijving van de gemeenschap van goederen waarin erflater en [de eiser in conventie] waren gehuwd, voorzien van bewijsstukken waaruit de waarde blijkt van de diverse onderdelen van de gemeenschap van goederen, II. [de eiser in conventie] te veroordelen een notaris opdracht te geven tot het opstellen van een akte waarin op basis van overleg tussen partijen, de hoogte wordt vastgesteld van de vorderingen van [naam gedaagde in conventie / eiser in reconventie] en [erfgenaam 2] op [de eiser in conventie] , en alle medewerking te verlenen die nodig is om de notaris deze akte te kunnen laten opstellen, III. [de eiser in conventie] te veroordelen in de kosten van deze procedure. 3.5. [de eiser in conventie] voert verweer. [de eiser in conventie] concludeert afwijzing van de vorderingen van [de gedaagden in conventie] , met uitvoerbaar bij voorraad te verklaren veroordeling van [de gedaagden in conventie] in de kosten van deze procedure. 3.6. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover nodig, nader ingegaan. 4 De beoordeling in conventie Wie is bestuurder van NVB en de STAK? 4.1. Partijen verschillen van mening over de vraag wie na het overlijden van erflater rechtsgeldig bestuurder is (geweest) van NVB en de STAK. Op grond van artikel 2:242 van het Burgerlijk Wetboek (BW) wordt de bestuurder van een besloten vennootschap (na oprichting) benoemd door de algemene vergadering van aandeelhouders (hierna: AVA). De wijze van benoeming en ontslag van bestuurders van een stichting moet worden bepaald in de statuten (artikel 2:286 BW). Uit de statuten van de STAK volgt dat bestuurders (na oprichting) worden benoemd door het bestuur (artikel 3 lid 3). 4.2. [de eiser in conventie] is niet rechtsgeldig bestuurder geworden van de STAK en NVB. Haar stelling dat zij als executeur testamentair zichzelf kon benoemen tot bestuurder is onjuist. Weliswaar vallen alle certificaten van aandelen in de nalatenschap van erflater, maar op grond van de statuten zijn de certificaathouders niet bevoegd tot de benoeming van bestuurders. Deze bevoegdheid is uitsluitend toebedeeld aan het bestuur. Nu [de eiser in conventie] niet (rechtsgeldig) is benoemd tot bestuurder van de STAK, kon zij zichzelf ook niet benoemen tot bestuurder van NVB. Deze bevoegdheid komt immers uitsluitend toe aan (het bestuur van) de STAK als enig aandeelhouder van NVB. [de eiser in conventie] heeft bovendien tijdens de mondelinge behandeling (via haar advocaat) aangegeven dat er geen formeel besluit is waarbij zij tot bestuurder is benoemd. 4.3. Dat de benoeming van [de eiser in conventie] in lijn zou zijn met de wensen van erflater (als voormalig bestuurder van NVB en de STAK), maakt het voorgaande niet anders. De aard van de regel dat de benoeming van een bestuurder van een naamloze of besloten vennootschap geschiedt door de algemene vergadering van aandeelhouders, brengt mee dat niet kan worden aanvaard dat degene die, ondanks het ontbreken van een dergelijk besluit, op grond van verklaringen of gedragingen van de vennootschap heeft aangenomen dat hij tot bestuurder van de vennootschap is benoemd, als bestuurder van de vennootschap moet worden aangemerkt (HR 15 december 2000, ECLI:NL:HR:2000:AA9047). 4.4. [de eiser in conventie] voert nog aan dat de STAK en NVB na het overlijden van erflater geen bestuurder hadden en daardoor stuurloos waren. Hiermee miskent [de eiser in conventie] echter dat erflater met het besluit van 2 juli 2013 zowel voor de STAK als voor NVB had voorzien in een opvolgend bestuurder voor het geval hij zou défungeren als bestuurder. In dit besluit staat, voor zover relevant, het volgende: “ BENOEMING OPVOLGEND BESTUURDERS […] Vervolgens stelt de voorzitter de agenda aan de orde: […] 2. Het voorstel tot benoeming van opvolgende bestuursleden in de stichting en de vennootschap, ingaande op het moment van défungeren van de heer [de erflater] , voornoemd, als bestuurder van de stichting en de vennootschap. Als opvolgende bestuurders van de stichting en de vennootschap wordt voorgesteld: de heer [naam gedaagde in conventie / eiser in reconventie] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] ( [geboortedatum] ). […] 4. Het voorstel om de hiervoor sub 2 genoemde persoon, te benoemen tot degene die de stichting en de vennootschap mag vertegenwoordigen ingeval van ontstentenis of belet van de huidige bestuurder. […] De voorzitter constateert er geen bezwaren zijn tegen de behandeling, brengt de voorstellen in stemming en constateert dat de voorstellen met algemene stemmen zijn aangenomen. ” 4.5. Allereerst blijkt hieruit dat erflater had voorzien in de situatie dat sprake was van ontstentenis of belet van de bestuurder van NVB en de STAK. Conform het besluit op het vierde agendapunt, genomen op 2 juli 2013, was [erfgenaam 1] in dat geval bevoegd de stichting en de vennootschap te vertegenwoordigen. NVB en de STAK waren daarom niet stuurloos na het overlijden van erflater. 4.6. Gelet op hetgeen is overwogen onder 4.1 kon erflater – als bestuurder van de STAK en namens de STAK als aandeelhouder van NVB – een (opvolgend) bestuurder voor zowel de STAK als NVB benoemen. Deze besluiten zijn rechtsgeldig tot stand gekomen en gesteld noch gebleken is dat zij later zijn aangetast. Dat erflater voornemens was de opvolgende benoeming van [erfgenaam 1] ongedaan te maken staat niet vast. Stukken waaruit dit zou blijken ontbreken. Zelfs indien erflater dit voornemen zou hebben gehad, is geen daartoe strekkend besluit genomen. Daarom moet worden uitgegaan van de geldigheid van deze benoeming. Dat het na het overlijden van erflater enkele jaren heeft geduurd voordat [erfgenaam 1] zijn benoeming heeft aanvaard, maakt het voorgaande niet anders. Vast staat immers dat [erfgenaam 1] zijn benoeming tot bestuurder van de STAK en NVB in september 2024 heeft aanvaard, door zich als zodanig te laten inschrijven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. [erfgenaam 1] is derhalve per 19 september 2024 bestuurder geworden van NVB en de STAK. 4.7. Gelet op het voorgaande zullen de door [de eiser in conventie] primair gevorderde verklaringen voor recht worden afgewezen. Het verzoek om [erfgenaam 1] te ontslaan als bestuurder 4.8. [de eiser in conventie] vordert subsidiair dat de rechtbank [erfgenaam 1] met onmiddellijke ingang als bestuurder van de STAK ontslaat en een onafhankelijke derde als bestuurder benoemt. Op grond van artikel 2:298 lid 1 BW kan een bestuurder van een stichting door de rechtbank worden ontslagen op verzoek van het openbaar ministerie of iedere belanghebbende als de bestuurder (onder andere) iets doet of nalaat in strijd met de bepalingen van de wet of van de statuten, dan wel zich schuldig maakt aan wanbeheer. Verder bepaalt artikel 2:299 BW dat telkens wanneer het door de statuten voorgeschreven bestuur geheel of gedeeltelijk ontbreekt en daarin niet overeenkomstig de statuten wordt voorzien, de rechtbank, op verzoek van iedere belanghebbende of het openbaar ministerie in de vervulling van de lege plaats kan voorzien. De rechtbank neemt daarbij zoveel mogelijk de statuten in acht. 4.9. Anders dan [de eiser in conventie] kennelijk meent, dienen verzoeken zoals hiervoor genoemd niet aanhangig te worden gemaakt door middel van een dagvaarding, maar door middel van een verzoekschrift. Gelet op het bepaalde in artikel 69 van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (Rv), zal de rechtbank [de eiser in conventie] in de gelegenheid stellen om het om het inleidend processtuk gedeeltelijk te verbeteren in die zin dat zij op haar kosten een verzoekschrift indient bij deze rechtbank, afdeling handel, zittingslocatie Arnhem betreffende haar verzoeken ex artikel 2:298 en 2:299 BW. [de eiser in conventie] moet de proceskosten in conventie betalen 4.10. [de eiser in conventie] is grotendeels in het ongelijk gesteld en moet daarom de proceskosten (inclusief nakosten) betalen. Aangezien de mondelinge behandeling in deze zaak en in de zaak met zaaknummer C/05/444983 / HZ ZA 24-398 gelijktijdig heeft plaatsgevonden, zal voor de mondelinge behandeling een half punt worden toegekend. De proceskosten van [de gedaagden in conventie] worden begroot op: - griffierecht € 714,00 - salaris advocaat € 921,00 (1.5 punten × € 614,00) - nakosten € 178,00 (plus de verhoging zoals vermeld in de beslissing) Totaal € 1.813,00 in reconventie [de eiser in conventie] hoeft nog geen (concept) boedelbeschrijving af te geven 4.11. [de gedaagden in conventie] vordert dat [de eiser in conventie] wordt veroordeeld om aan [erfgenaam 1] een (concept) boedelbeschrijving af te geven van de huwelijksgoederengemeenschap tussen erflater en [de eiser in conventie] . Op grond van artikel 4:146 lid 2 BW moet de executeur met bekwame spoed een boedelbeschrijving met inbegrip van een voorlopige staat van de schulden van de nalatenschap opmaken. [de eiser in conventie] stelt dat de door haar overgelegde aangifte erfbelasting moet worden beschouwd als boedelbeschrijving. Nog daargelaten of de aangifte erfbelasting in dit geval als een boedelbeschrijving kan worden aangemerkt, geldt dat is gesteld noch gebleken dat alle erfgenamen hebben ingestemd met het opstellen van een boedelbeschrijving bij onderhandse akte (artikel 671 Rv), zodat ervan moet worden uitgegaan dat de boedelbeschrijving bij notariële akte dient te geschieden (artikel 672 Rv). 4.12. In onderhavige procedure is niet gebleken dat er al een boedelbeschrijving bij notariële akte is opgemaakt. Als het opmaken daarvan in onderling overleg niet lukt, bestaat daarvoor een verzoekschriftprocedure bij de kantonrechter. Daarbij kan de kantonrechter op verzoek van een erfgenaam op grond van artikel 672 Rv een bevel geven tot het opstellen van een boedelbeschrijving. Van een dergelijk verzoek is hier geen sprake, van een procedure bij de kantonrechter evenmin. Van een boedelbeschrijving die nog moet worden opgemaakt kan geen afgifte worden gevorderd (art. 194 Rv). Daarvoor is immers vereist dat degene van wie afschrift wordt gevorderd over de gevorderde bescheiden beschikt. De vordering van [de gedaagden in conventie] zal daarom worden afgewezen. De rechtbank merkt ten overvloede op dat [de eiser in conventie] wel gehouden is een boedelbeschrijving bij notariële akte te laten opstellen (op grond van het testament en artikel 4:146 lid 2 BW). De vorderingen van de erfgenamen 4.13. [de gedaagden in conventie] vordert dat [de eiser in conventie] wordt veroordeeld om een notaris opdracht te geven tot het opstellen van een akte waarin op basis van overleg tussen partijen, de hoogte wordt vastgesteld van de vorderingen van [naam gedaagde in conventie / eiser in reconventie] en [erfgenaam 2] op [de eiser in conventie] en alle medewerking te verlenen die nodig is om de notaris deze akte te kunnen laten opstellen. 4.14. Bij de wettelijke verdeling (die door erflater in zijn testament van toepassing is verklaard) verkrijgt ieder van de kinderen als erfgenaam van rechtswege een geldvordering ten laste van de echtgenoot, overeenkomend met de waarde van zijn erfdeel (artikel 4:13 lid 3 BW). Voor zover de erfgenamen niet in onderling overleg tot overeenstemming komen over de vaststelling van de omvang van deze vordering, wordt deze op het verzoek van de meest gerede partij door de kantonrechter vastgesteld.